تصديقات بديهىتر از همه حكم و تصديق بامتناع اجتماع نقضيين و معذلك وجود مفهومى مشترك لفظى باشد و بحسب مفهوم وسيع و عام نبوده و شامل جميع معاني نگردد . قاضى سعيد : م . 1103 و برادرش محمد حسن قمى و مير قوام الدين حكيم و ملا عباس مولوى صاحب أصول الفوائد « 1 » و محمد رفيع پيرزاده كه مباحثى از فلسفه را از تقرير أستاذ ضبط نموده است و آن را بارشاد ملا رجبعلى ، المعارف الإلهية نام نهاده است و نسخه‌يى از اين كتاب در اختيار اين حقير است و مير قوام الدين رازى و مولى محمد تنكابنى سرآب « 2 » م . 1088 ، از شاگردان ملا رجبعلى تبريزى بوده‌اند . * * *

--> ( 1 ) - كتابخانهء مركزى دانشگاه طهران و كتابخانهء طوس ( 2 ) - اين مولى محمد تنكابنى سرآب از دانشمندان جامع و در أنواع و اقسام علوم دست داشته است . رساله‌يى در شبهة الميزان ، رساله‌يى در توحيد و رساله‌يى در علم كلام و رساله‌يى در رد شبههء ابن كمونه نوشته است . حوزهء علمى تشيع در عصر صفويه در اصفهان « انار اللّه تعالى برهانهم » از مراكز علمى پر بركت بود در اين حوزه أنواع علوم عقلي : ( حكمت و فلسفه و عرفان و أنواع علوم رياضى . . . ) و علوم نقلى تدريس ميشده است و در جميع فنون اساتيد بزرگ و متبحرى وجود داشته‌اند . دانشمندان عصر زنديه و قاجار شاگرد اين مكتب وسيع علمى بوده‌اند . در عظمت و بزرگى اين حوزهء پهناور همين‌بس كه فيلسوفان و دانايانى نظير مير داماد و ملا صدرا و محقق لاهيجى و فيض و فقهائى نظير آقا حسين و سبزوارى . . . . پرورش داده است . بعد از خواجه در اسلام فيلسوف و حكيم راسخى كه مبانى فلسفي را زنده نمايد و باوج قدرت برساند بايد همان مير داماد و ملا صدرا و اتباع أو را در تاريخ اسم برد .